Opgeleid voor de toekomst

Gepubliceerd op 05 april 2021

Met de komst van de elektrische auto verandert ook het vak van autodemonteur. Algemeen directeur Innovam Leo Fransen: “Demontage van een elektrisch voertuig vergt bij demontage andere competenties dan bij een auto met een verbrandingsmotor. Het is letterlijk van levensbelang dat je exact weet wat je doet én wat je niet moet doen.”

E-voertuigen zijn uitgerust met een High Voltage (HV) systeem. Bij dergelijke systemen komen spanningen vrij die veel hoger zijn dan een mens kan verdragen. Het is daarom letterlijk van levensbelang dat een demontagemonteur weet hoe het elektrische circuit van dergelijke voertuigen werkt en hoe je hier veilig mee moet omgaan. Opleider Innovam verzorgt daarom trainingen voor e-voertuigen. Fransen: “Een must voor iedereen die met deze auto’s werkt.”

Demonteren wordt complexer

Fransen benadrukt dat niet alleen het aantal elektrische voertuigen is toegenomen, maar dat de complexiteit - door onder meer het gebruik van veiligheids- en bestuurdersassistentiesystemen (zogenaamde ADAS) in auto’s - van autodemontage in z’n algemeenheid toeneemt. “Ook die moeten veilig en deskundig gedemonteerd worden. Zij bevatten immers waardevolle onderdelen en grondstoffen, die we op een duurzame en verantwoorde wijze weer willen terugwinnen en hergebruiken. Doordat het demonteren van auto’s steeds complexer wordt, zal de vraag naar doelgerichte opleidingen alleen maar toenemen. Waar het voorheen vooral van belang was dat je twee rechterhanden had en bereid was die te laten wapperen, komt bij moderne voertuigen veel meer kijken.”

De toekomst

Als de actieradius van een batterijpakket in een elektrische auto dusdanig terugloopt dat hij niet meer geschikt is om een auto aan te drijven, krijgen de meeste batterijen een tweede leven. Pas als de batterijen ook niet meer voor stationaire toepassingen geschikt zijn, denk aan de opslag voor zonne-energie, worden ze gerecycled waarbij een groot deel van de grondstoffen wordt hergebruikt. Doordat autobatterijen veel langer meegaan dan in eerste instantie gedacht, zijn er momenteel relatief weinig autobatterijen op de markt die in aanmerking komen voor een tweede leven, laat staan voor recycling. Doordat er steeds meer elektrische modellen komen en een elektrische auto in de basis minder onderdelen bevat dan een auto met een verbrandingsmotor, zijn er volgens Fransen geluiden dat de werkgelegenheid in de autodemontagesector over vijf à zes jaar zal afnemen. Toch ziet hij dat zelf niet zo snel gebeuren. “Stel traditionele voertuigen worden inderdaad steeds meer vervangen voor elektrische voertuigen, dan denk ik toch niet dat de werkgelegenheid zal afnemen. Ik verwacht wel dat er in de vraag naar personeel een accentverschil naar hoger opgeleiden medewerkers zal komen. Een auto spanningsvrij maken vraagt immers andere vaardigheden dan het verwijderen van de banden. Ik voorzie met name een behoefte aan bijscholing van autodemonteurs.”

"Stel traditionele voertuigen worden inderdaad steeds meer vervangen voor elektrische voertuigen, dan denk ik toch niet dat de werkgelegenheid zal afnemen"
Page image

Trainingen te tijden van corona

Door de coronapandemie vindt het grootste deel van de activiteiten van het trainingsinstituut momenteel online plaats. “Ik verwacht dat online ook na corona een groter aandeel van ons aanbod zal blijven uitmaken. Het blijkt een efficiënte en effectieve manier van opleiden. Hoewel we ook voor de pandemie al e-learnings aanboden, is ons online aanbod door corona wel in een stoomversnelling gekomen. Natuurlijk zullen sommige opleidingen bij voorkeur fysiek op locatie gegeven worden, maar dat aandeel zal kleiner worden. Waarbij we natuurlijk altijd zullen kijken naar de meest effectieve mix. Wij geloven in een zogenaamde blended learning aanpak. De tijd dat je alleen iets kon leren als je in een klas van zeg vijftien man en een trainer een training volgde, ligt definitief achter ons.”

Duurzaamheid

Net als ARN heeft Innovam duurzaamheid hoog in het vaandel staan. “Duurzaamheid speelt een steeds belangrijkere rol in de mobiliteitssector. Zo kijken we voortdurend hoe we onze kantoorpanden, dienstverlening en producten zo duurzaam mogelijk kunnen maken.” Op het gebied van opleidingen liggen nog uitdagingen, maar ook kansen. “Auto’s worden steeds meer ontworpen met recycling na de levensduur in het achterhoofd. Veilige en verantwoorde autorecycling kan alleen met goed opgeleid personeel. De sector weet de laatste jaren ruim 98% van het gewicht van een auto te recyclen. De uitdaging ligt erin om dit percentage vast te houden, ook wanneer de samenstelling van de voertuigen op termijn is veranderd.” Goed opgeleid personeel is hierbij volgens Fransen de sleutel.

Veiligheid voorop

Als opleider richt Innovam zich uiteraard ook op veiligheid. “Batterijen in een auto moeten voordat een wrak de shredder ingaat niet alleen op een goede manier en veilig gedemonteerd zijn, maar ze moeten ook op de juiste manier opgeslagen en vervoerd worden.” Naast het opleiden en bijscholen van vakmensen worden ook de mensen die voor Innovam werken - de trainers - voortdurend opgeleid. “We werken veel samen met fabrikanten waarvoor we opleidingen en trainingen verzorgen. Vanuit die opgedane kennis ontwikkelen wij trainingsmateriaal voor onze cursisten. Uit concurrentieoogpunt wordt door fabrikanten helaas, maar begrijpelijk, niet alles gedeeld. Natuurlijk zou het mooi zijn als dat in de toekomst wel zou gebeuren, maar dat zie ik niet snel gebeuren.”

“Batterijen in een auto moeten voordat een wrak de shredder ingaat niet alleen op een goede manier en veilig gedemonteerd zijn, maar ze moeten ook op de juiste manier opgeslagen en vervoerd worden”
Page image

Training voor veilige demontage

Een gedegen training is voor het demonteren van aandrijfbatterijen dus een eerste vereiste. Alleen dan kan het demontageproces veilig verlopen. Samen met Innovam heeft ARN een training voor veilige demontage van elektrische auto’s ontwikkeld. Door deze training te volgen voldoen demonteurs aan de actuele eisen die gelden voor het veilig werken aan e-voertuigen op basis van de NEN 9140-norm. Fransen: “Samen met ARN leveren we maatwerk op basis van de actuele behoefte van de autorecyclingketen. Zo hebben we onze training ‘Elektrische voertuigen’ aangepast zodat deze perfect aansluit bij medewerkers werkzaam in de autodemontage. Zij hoeven er immers niet meer zoals garagisten voor te zorgen dat de auto weer veilig de weg op kan, maar hebben wel rekening te houden met veiligheidsrisico’s en milieuaspecten.” Als de training met goed resultaat is afgerond, ontvangt de deelnemer het certificaat Veilig demonteren van e-voertuigen (NEN 9140). ARN vergoed de trainingskosten voor één persoon per bij ARN aangesloten autodemontagebedrijf. Voor de tweede en derde persoon geldt een gedeeltelijke vergoeding. Omdat elk batterijpakket anders is, is het – ook als het certificaat is behaald – van belang om gebruik te blijven maken van het informatiesysteem van de fabrikant, genaamd IDIS. In dit systeem staat per merk en model de demontage-informatie aangegeven. Voor een veilige demontage van HV-batterijen is het belangrijk deze informatie ter harte te nemen.

 

Leo Fransen

Leo Fransen

Algemeen directeur Innovam

Meer over Innovam

Innovam is de opleider voor de mobiliteitsbranche. De organisatie gelooft in een resultaatgerichte ontwikkeling van mensen om zo de mobiliteitsbranche kwalitatief te verbeteren, in beweging te brengen en te houden. De opleider geeft advies en verzorgt trainingen op het gebied van: (bedrijfs)auto- en tweewielertechniek, (after)sales management en HRM. Innovam zorgt voor een hechte aansluiting tussen onderwijs en bedrijfsleven, zodat beide elkaar aanvullen en versterken. Onder de naam Innovam wordt een breed spectrum aan trainingen en opleidingen voor de hele branche georganiseerd.