‘De komende jaren komen er veel uitdagingen op ons af’

Gepubliceerd op 19 april 2021

Begin dit jaar is Hester Klein Lankhorst gestart als directeur van het Afvalfonds Verpakkingen. De redactie van Green Light sprak haar over haar rol en over de overeenkomsten tussen het Afvalfonds Verpakkingen en ARN.


Tekst Cathelijne van Wingerden

Je bent nu vier maanden onderweg als directeur van het Afvalfonds Verpakkingen. Hoe bevalt het?

“Het is een lastige baan, er komt veel op mij af, maar daarom ook een heel leuke baan! Net als ARN geven wij, om ervoor te zorgen dat verpakkingen goed gerecycled worden, invulling aan de productenverantwoordelijkheid van bedrijven. De komende jaren komen er heel veel uitdagingen en hogere recycledoelstellingen op ons af. Denk aan statiegeld op blikjes en petflessen, de Europese Single-use plastic richtlijn (SUP-richtlijn) en overige wet- en regelgeving. Om hierop voorbereid te zijn, zijn we een business development afdeling aan het opzetten, die gaat kijken wat er nodig is om de doelstellingen te halen. We willen de regie meer naar ons toetrekken. Omdat we met veel stakeholders te maken hebben, is het een uitdaging om dit allemaal zo goed mogelijk te organiseren.”

Wat zijn je ambities voor het Afvalfonds Verpakkingen?

“We moeten ervoor zorgen dat we steeds meer gaan recyclen. Met behulp van regelgeving kunnen we ervoor zorgen dat de circulaire economie dichterbij komt en dat de cirkel ook economisch gezien rond wordt. Hoewel steeds meer verpakkingsafval wordt ingezet als secundaire grondstof voor een tweede toepassing moeten op het gebied van plasticrecycling nog heel veel stappen worden gezet.”

Hoe ver gaat jouw kennis wat betreft autorecycling?

“Omdat auto’s zijn geregistreerd en er in Nederland een professionele keten van autorecycling is waarover ARN rapporteert, kan de hele keten worden geoptimaliseerd. Dat is bij ons anders en ook lastiger; wij hebben te maken met huishoudens en er zijn voor verpakkingen heel veel stromen afval. Helemaal die regie pakken, gaat ons dus niet lukken, maar je kunt wel kijken: wat kunnen we wél doen? Zo kunnen we meer de lead nemen om de hele keten te innoveren. Van gemeenten, afvalinzamelaars en recyclers tot de bedrijven die de verpakkingen maken. Wat hierbij kan helpen, is tariefdifferentiatie voor beter recyclebare verpakkingen, waarbij producenten met goed recyclebare plastic verpakkingen minder betalen. Omdat we de eersten in Europa zijn die dit doen, moeten we het wiel hiervoor zelf uitvinden, maar we merken in de markt dat bedrijven zich steeds groener willen profileren. De omslag is er, maar we zijn er nog niet. Waar we voor plastic nu op een recyclingpercentage van 57 procent zitten, zit papier bijvoorbeeld rond de 90 procent.”

"Waar we voor plastic nu op een recyclingpercentage van 57 procent zitten, zit papier bijvoorbeeld rond de 90 procent”
Page image

Is er sprake van synergie met de autobranche en welke kansen liggen er nog?

“Omdat we steeds meer plastic recyclen zijn we op zoek naar grootschalige toepassingen. Ik kan mij voorstellen dat wanneer wij geen nieuwe verpakkingen meer kunnen maken van gerecycled plastic van verpakkingsmateriaal vanwege wettelijke voedselveiligheidseisen, de autobranche hiervan mogelijk gebruik zou kunnen maken.”

Wat kunnen de verschillende sectoren van elkaar leren?

“Wij kunnen iets leren van de ketenaanpak die ARN heeft wat betreft autorecycling en van fijnmaziger recycling. Daar gaan nieuwe technieken ons bij helpen, denk bijvoorbeeld aan kartonnen sappakken: het uit elkaar halen van een sapverpakking luistert heel nauw.”

Wat is jouw ervaring met wet- en regelgeving rondom de recycling van plastic?

“De regelgeving voor verpakkingen staat en er is consensus; iedereen vindt dat er zoveel mogelijk gerecycled moet worden. Wel komt nieuwe Nederlandse en Europese regelgeving steeds sneller op ons af. Waar je voorheen twee tot drie jaar de tijd had om zaken in te regelen moet je dat nu binnen een half jaar doen. Terwijl soms niet duidelijk is wat de regelgeving precies inhoudt. Soms heb je even rust nodig om iets op te kunnen bouwen. Anders wordt het een soort Pipi Langkous-huis. Voor ons zou het bijvoorbeeld helpen als er meer producentenverantwoordelijkheid komt voor andere branches, zoals dat nu al geldt voor verpakkingen, elektronica en auto’s. Als je echt naar een circulaire economie wilt, moet afval over de hele linie aangepakt worden, zodat uiteindelijk niets de kringloop verlaat.”

"Als je echt naar een circulaire economie wilt, moet afval over de hele linie aangepakt worden, zodat uiteindelijk niets de kringloop verlaat”
Page image

Hoe kijk je aan tegen de uitdagingen op het gebied van plasticrecycling?

“Gelukkig zien we aan de ene kant een teruggang naar minder soorten plastic en aan de andere kant techniek en recycling die beter om kan gaan met verschillende soorten plastic. Zo zijn er al scheidingstechnieken die de verschillende soorten plastic uit elkaar kunnen halen. Ik zie deze ontwikkelingen meer naar elkaar toe bewegen, waardoor er uiteindelijk meer gerecycled kan gaan worden. Ook producenten zien steeds meer in dat we niet zoveel soorten plastic nodig hebben. Waar eerst vooral naar de functie van plastic werd gekeken wordt recycling en een circulaire economie steeds belangrijker en zien we dus steeds meer goed recyclebare verpakkingen.”

In 2030 zal een auto naar alle waarschijnlijkheid 25 kilo meer plastic dan nu het geval is bevatten. Kans of uitdaging op het gebied van recycling?

“Ik hoop dat de autobranche voor ons een beter afzetkanaal wordt, dat we kunnen gaan samenwerken en meer gerecycled plastic bij de autobranche kunnen gaan wegzetten.”

Wat vind je ervan dat virgin plastic op het moment goedkoper is dan gerecycled plastic?

“Plastic an sich is niet verkeerd, maar we moeten proberen om met z’n allen zoveel mogelijk gerecycled materiaal of bio-based plastic te gebruiken. Doordat de olieprijs omhooggaat, wordt virgin plastic gelukkig weer wat duurder. Als Afvalfonds Verpakkingen hebben wij er belang bij dat er meer gerecycled materiaal wordt gebruikt. Daarvoor is het goed als de prijzen bij elkaar komen of dat gerecycled plastic zelfs goedkoper wordt.”

"Als Afvalfonds Verpakkingen hebben wij er belang bij dat er meer gerecycled materiaal wordt gebruikt"
Page image

Zie je afval als afval of vooral als nieuwe grondstof?

“Afval is voor mij vooral een nieuwe grondstof, maar het moet geen green washing zijn. Het gaat mij te ver om net te doen alsof het geen afval is; afval kan ook vies en soms zelfs onbruikbaar zijn, maar we moeten het vooral inzetten als nieuwe grondstof.”

Welke boodschap zou je vanuit het Afvalfonds Verpakkingen mee willen geven aan de auto(recycling)sector?

“Het zou mooi zijn als we elkaar meer weten te vinden, gaan kijken waar we van elkaar kunnen leren en waar we elkaars secundaire grondstoffen voor kunnen gaan gebruiken.”

Hesther Klein Lankhorst

Hesther Klein Lankhorst

Directeur Afvalfonds Verpakkingen

Meer over Hester Klein Lankhorst

Hester Klein Lankhorst maakte twee jaar geleden de overstap van het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV) naar Rebel. Daar zette zij Rebel Next Economy (RNE) op, gericht op duurzame businesscases voor de circulaire economie. Sinds 1 augustus 2020 versterkt zij het directieteam van het Afvalfonds Verpakkingen, per 1 januari 2021 als algemeen directeur.

Kent u ARN al?

GreenLight logo

Meest gelezen