Autorecycling in Frankrijk: samenwerkend de toekomst in

Gepubliceerd op 11 januari 2021

Dat Frankrijk als Europese economische reus zijn autorecyclingpercentages goed op orde heeft, is geen verrassing. Wat interessanter is hoe de Fransen zijn voorbereid op een toekomst, waarin circulair denken, het hergebruik van auto-onderdelen en batterijrecycling belangrijk zijn. Hoe scoort het land op die gebieden? 

Frankrijk kent – net als die andere Europese economische grootmachten een florerende auto-industrie. Sterkhouders als Renault en PSA (Peugeot, Citroën en Opel) zijn samen goed voor ongeveer 7,2 miljoen verkochte auto’s wereldwijd. De thuismarkt – 32 miljoen auto’s groot – vormt een stabiele basis. Met ruim 400.000 Renaults, haast 380.000 Peugeots en nog eens 235.000 Citroëns zijn de drie klassieke Franse merken er mateloos populair. Ga maar na, in 2019 werden er in Frankrijk 2,2 miljoen nieuwe auto’s verkocht.

Prima scores

Wat nieuw is, wordt ook oud. Elk jaar worden dik 1,5 miljoen auto’s in Frankrijk afgedankt. Als véhicule hors d’usage (VHU’s) worden ze netjes gedemonteerd en geschredderd, waarna nascheiding van kunststoffen, mineralen, vezels en metalen volgt. De Fransen scoren met percentages van 87,4% recycling om 94,6% nuttige toepassing van het wagengewicht.

Autofabrikanten aan zet

De Franse autofabrikanten nemen een belangrijke rol in als het om autorecycling gaat. Marktleider Renault is met Renault Environment volledig eigenaar van ‘end of life’-afvalverwerker Gaïa, terwijl het deel neemt in joint ventures met Boone Comenor (metaalafval) en Indra (samen met afvalverwerker SUEZ). Indra telt als ELV-inzamelaar liefst 350 landelijke verwerkingscentra en kreeg sinds 1985 al dik 8,6 miljoen ELV’s over de vloer.

De Franse autofabrikanten nemen een belangrijke rol in als het om autorecycling gaat
Page image

Circulaire productie
Groupe Renault is bovenal sterk in het opzetten van gesloten recyclingsystemen. Dat doet het al sinds 2011. Het concern herwint onder meer koperdraden, platina en polypropyleen uit end of life-voertuigen. In haar eigen fabriek in Choisy-le-Roi houdt het zich bezig met de herfabricage van motoren en versnellingsbakken. De aanpak van Renault is er een vanuit overtuiging, maar levert het bedrijf ook winst op, vertelde Jean-Denis Curt, topman op het gebied van circulaire productie bij Groupe Renault ons al eerder.

Gebruikte onderdelen

Naast bedrijfsfilosofie en winstgevendheid speelt de wet een belangrijke rol bij de inspanningen van de Franse automerken. In Frankrijk moeten garagehouders hun klanten bij reparatie eveneens een offerte tonen waarin hergebruikte originele onderdelen zijn opgenomen. Het systeem is sinds 2017 van kracht en nog niet waterdicht – zeker niet elke garagehouder voelt zich geroepen zo’n alternatieve factuur op te tuigen, maar desondanks kent de verkoop van originele gebruikte onderdelen een enorme groei. In 2013, ruim voordat de wet van kracht werd, startte Indra Automobile Recycling al Précis. Dit is een online zoekmachine voor originele, gebruikte onderdelen. Daarin zijn niet alleen moederbedrijf Renault vertegenwoordigd, maar ook Toyota, FCA, Honda en Nissan doen mee, naast partijen als Autoneo, Five Star en Acoat. Hoe groot het potentieel is van de gebruikte onderdelencatalogus bewijst de toetreding van Renault-concurrent Groupe PSA, begin 2019.

Naast bedrijfsfilosofie en winstgevendheid speelt de wet een belangrijke rol bij de inspanningen van de Franse automerken
Page image

Samenwerkingen

De volgende uitdaging voor Franse automerken ligt op het gebied van batterijrecycling. Europa loopt bij de productie van lithium-ion batterijen voor elektrische auto’s immers ver achter bij Azië en de VS (Tesla). Bedrijven uit die markten hebben samen een marktaandeel van 85 procent. Een voorwaarde om Europa een belangrijke batterijproducent te maken is dat de Europese producenten als Groupe Renault en Groupe PSA controle krijgen over de schaarse grondstoffen die nodig zijn voor de batterijpakketten van elektrische auto’s. Recycling is daarin essentieel.

Samenwerkingsverbanden

Frankrijk heeft met Eramet, SNAM en Euro Dieuze Industrie (EDI) drie recycleraars binnen de landsgrenzen die wel raad weten met lithium-ion batterijen. PSA sloot in 2015 daarom al een samenwerkingsverband met SNAM, iets dat onder meer BMW, Volkswagen, Toyota en Honda trouwens ook deden. Renault werkt sinds 2011 samen met Veolia-dochter EDI. Het bedrijf herwint via een hydrometallurgischproces zaken als koper, aluminium, kobalt, nikkel, mangaan en lithium uit de batterijen. Momenteel herwint het al 85% van haar kobalt en met lithium gaat het ook de goede kant op. Het doel is om alle herwonnen grondstoffen te laten terugkeren in nieuwe batterijen van Renault, waarmee de cirkel gesloten is.

Liberté, égalité, fraternité

Wat opvalt: bij de opstart van grootschalige batterijrecycling, maar ook bij het opzetten van circulaire stromen én de uitrol van een pool voor gebruikte onderdelen zoeken de Franse bedrijven elkaar op. Dat gebroederlijk optreden past goed binnen ’s lands motto ‘liberté, égalité, fraternité’. Toch is men niet te beroerd om over de landsgrenzen heen te kijken. De derde batterijrecycleraar, Eramet, zoekt immers de oplossing deels buiten Frankrijk. Recent sloeg het de handen ineen met Suez en de Duitse chemiereus BASF. Het trio wil massaal lithium-ion batterijen recyclen. De drietand verwacht dat in 2027 in Europa ongeveer 50.000 ton aan batterijen gerecycled moet worden, en een tienvoud daarvan in 2035.

In Frankrijk moeten garagehouders hun klanten bij reparatie eveneens een offerte tonen waarin hergebruikte originele onderdelen zijn opgenomen
Page image

Vive la France

Dat de Fransen verknocht zijn aan de merken van eigen bodem zie je ook terug in de 1.647 ELV-verwerkingscentra die het land rijk is. Op een verdwaalde Ford Fiësta en Opel Corsa (inmiddels ook PSA) na krijgen ze daar vooral de traditionele Franse merken te zien – wijst de jaarlijkse top-15 uit. De modellen zijn gemiddeld negentien jaar oud, een extra bewijs dat Fransen erg aan hun lokaal geproduceerde auto’s hangen.